Światłolecznictwo, czyli fototerapia – czym jest i kiedy znajduje zastosowanie?

Światłolecznictwo (fototerapia) to metoda znana od wieków – już w starożytności wiązano słońce ze zdrowiem, a jego brak był uważany za przyczynę wielu chorób. W XX wieku rozszerzono terapię światłem o sztuczne promienniki, które wykorzystuje się zarówno w medycynie, fizjoterapii, jak i kosmetologii. Do dziś fototerapia jest powszechną metodą leczenia zmian dermatologicznych, łagodzącą dolegliwości bólowe i napięcie mięśni.

Czym jest światłolecznictwo?

Światłolecznictwo to dział fizykoterapii, zajmujący się leczeniem określonych schorzeń, wykorzystując w tym celu urządzenia emitujące kilka rodzajów promieniowania. Emitowane promienie mają różną długość fali i energię, co wywołuje odmienne efekty terapeutyczne.

W jakim celu stosuje się światłolecznictwo?

Zastosowanie fototerapii w fizykoterapii poprawia krążenie, przyspiesza przemianę materii, stymuluje podziały komórkowe, działa przeciwbólowo i przeciwzapalnie oraz zmniejsza napięcie mięśniowe.

Fototerapia w kosmetologii poprawia działanie preparatów kosmetycznych aplikowanych na skórę, poprawia odżywienie i wygląd skóry, wpływa na niedoskonałości, stymuluje produkcję kolagenu, opóźnia starzenie się skóry oraz przyspiesza gojenie.

W dermatologii wykorzystuje się światłolecznictwo najczęściej w leczeniu atopowego zapalenia skóry, trądziku czy rumienia.

Zabiegi medyczne i kosmetyczne wykonuje się na innych urządzeniach.

Metody leczenia światłem

Metody leczenia światłem dzielone są ze względu na to, jaki rodzaj promieniowania jest wykorzystywany. I tak wyróżniamy fototerapię z zastosowaniem:

• promieniowania IR,
• promieniowania UV,
• promieniowania laserowego,
• światła spolaryzowanego.

Poniżej szczegółowo opisujemy te metody.

Naświetlanie lampami emitującymi promieniowanie IR

Zabieg wykorzystuje promieniowanie podczerwone o długości fali 770-15000 nm, głównie do:

• rozgrzania tkanek,
• rozszerzenia naczyń włosowatych skóry,
• zwiększenia przepływu krwi tętniczej przez tkanki,
• przygotowania przed kolejnymi zabiegami (przede wszystkim ćwiczeniami i terapią manualną).

Najczęściej wykonuje się go przy użyciu lampy Sollux z filtrem czerwonym i niebieskim. Zastosowanie filtra wpływa na efekt zabiegowy. Filtr czerwony działa przeciwzapalnie i pobudzająco. Filtr niebieski z kolei łagodzi, uspokaja i działa przeciwbólowo.

• 
  4665.00 zł
  Lampa Solmed DUO
  Zobacz w sklepie
• 
  3677.00 zł
  Lampa Solmed UNO
  Zobacz w sklepie

Naświetlanie lampami wykorzystującymi promieniowanie UV

Urządzenie emituje niewidzialne promieniowanie elektromagnetyczne o długości fali 100-400 nm (UVA, UVB lub UVC). Promieniowanie UV:

• wpływa na przemianę materii,
• obniża ciśnienie krwi,
• działa rozszerzająco na naczynia krwionośne,
• pobudza wydzielanie przysadki, tarczycy, nadnerczy, jajników i jąder.

Zapobiega również odwapnieniu kości, rozwojowi nowotworów skóry i wpływa pozytywnie na niektóre schorzenia dermatologiczne.

Naświetlania promieniowaniem laserowym

Jest to szczególny rodzaj promieniowania, które w naturze nie występuje. Aparat emituje promieniowanie, które – padając na tkankę – ulega częściowemu odbiciu oraz częściowej absorpcji i transportowane jest w głąb skóry.

Laseroterapia ma szereg zastosowań:

• działa przeciwbólowo, przeciwzapalnie i przeciwobrzękowo,
• poprawia gojenie się ran i owrzodzeń,
• przyspiesza gojenie złamań kości (zrostu),
• zwiększa syntezę kolagenu, białek i RNA,
• poprawia odżywienie komórek.

Wykorzystuje się zabiegi z użyciem laserów małej, średniej i dużej mocy (lasery wysokoenergetyczne).

• 
  3330.00 zł
  Handy Laser - przenośny aparat do laseroterapii 595 mW + okulary ochronne
  Zobacz w sklepie
• 
  5565.00 zł
  Aparat do laseroterapii I-TECH LA-500
  Zobacz w sklepie
• 
  35500.00 zł
  Laser wysokoenergetyczny iLUX SMART 10 W, 1064nm
  Zobacz w sklepie

Naświetlanie światłem spolaryzowanym

W tym przypadku wykorzystuje się lampy bioptron, które emitują światło o widmie podobnym do tego wytwarzanego przez słońce, ale bez promieni UV. Jest to zabieg bezbolesny, małoinwazyjny i łatwy w użyciu.

Bioptron ma głównie działanie: przeciwbólowe i przeciwzapalne, przyspiesza metabolizm i zwiększa odporność. Dodatkowo przyspiesza gojenie ran, poprawia regenerację organizmu, zwiększa zakres ruchu w stawach, a nawet poprawia jakość snu.

Wskazania do stosowania fototerapii

Przedstawione poniżej wskazania dotyczą wszystkich zabiegów fototerapeutycznych. Należy pamiętać, że poszczególne zabiegi mają swoje indywidualne listy wskazań i przeciwwskazań. Przed zabiegiem warto skonsultować się ze specjalistą.

Ogólne wskazania do fototerapii jako zabiegu fizykoterapeutycznego:

• trudno gojące się rany, odleżyny i odmrożenia,
• blizny,
• bóle różnego pochodzenia,
• przewlekłe stany zapalne stawów i zmiany zwyrodnieniowe,
• przeciążenia stawów, mięśni i ścięgien,
• stany zapalne zatok,
• migrena,
• stany zapalne skóry i problemy skórne różnego pochodzenia,
• łuszczyca.

Przeciwwskazania do światłolecznictwa

Na ogólnej liście przeciwwskazań do zabiegów światłolecznictwa znajdziemy:

• nowotwory i przebyte niedawno leczenie onkologiczne,
• ostre stany zapalne,
• niewydolność krążenia,
• arytmie,
• ciążę,
• gorączkę,
• padaczkę,
• albinizm,
• nadczynność i niedoczynność tarczycy,
• przewlekłe zapalenie wątroby,
• uogólnione choroby bakteryjne, wirusowe i grzybicze,
• stosowanie substancji wywołujących nadwrażliwość na światło np. nagietek lekarski, rumianek, dziurawiec,
• znamiona,
• uczulenie na światło.

Przed zastosowaniem którejkolwiek formy leczenia warto skonsultować się z osobą wykonującą zabieg.