Badania obrazowe kręgosłupa: RTG, USG, MRI, TK czy skanowanie 3D?
Schorzenia kręgosłupa mogą dotknąć każdego z nas. Aby precyzyjnie je leczyć, należy najpierw dobrze zdiagnozować. Lekarz na wizycie przeprowadza wywiad, badanie fizykalne, badanie palpacyjne i testy diagnostyczne, ale niejednokrotnie to za mało, aby dobrze określić źródło i mechanizm problemów. Zleca wówczas badanie obrazowe, które pomoże mu w postawieniu trafnej diagnozy. Wyjaśniamy, jakie badania obrazowe kręgosłupa wykonuje się najczęściej i w jakim celu.
Spis treści
Rodzaje badań obrazowych kręgosłupa
Wraz z rozwojem medycyny i nowoczesnych metod obrazowania mamy do wyboru wiele możliwości. Przeprowadzenie badań umożliwia precyzyjne określenie źródła problemu i zastosowanie najlepszej możliwej formy leczenia. Precyzyjne obrazowanie ułatwia również planowanie skomplikowanych zabiegów i minimalizuje ryzyko błędów. Jakie badania diagnostyczne można wykonać w obrębie kręgosłupa?
RTG kręgosłupa
RTG, czyli badanie rentgenowskie, to najczęściej wykonywane i najprostsze badanie obrazowe. Rentgen wykorzystuje promieniowanie jonizujące, które przenika przez ciało i jest pochłaniane przez kości i tkanki miękkie w różnym stopniu. Kości na obrazie są jaśniejsze, bo pochłaniają więcej promieniowania, natomiast tkanki miękkie i powietrze są ciemniejsze.
RTG służy do oceny:
- złamań,
- wad wrodzonych kręgosłupa,
- ustawienia kręgosłupa i krzywizn fizjologicznych,
- oceny stopnia skoliozy,
- zmian zwyrodnieniowych, jak osteofity czy zwężenie przestrzeni międzykomórkowych
- zmian po urazach kręgosłupa.
USG kręgosłupa
USG, inaczej ultrasonografia, to kolejna popularna i często stosowana metoda. W badaniu wykorzystuje się aparat z głowicą generującą fale dźwiękowe o wysokiej częstotliwości do tworzenia obrazów wnętrza ciała.
USG świetnie sprawdza się do obrazowania tkanek miękkich przy kręgosłupie tj. urazów mięśni, więzadeł i nerwów obwodowych. Badanie jest bezpieczne nawet u dzieci i kobiet w ciąży.
Tomografia kręgosłupa
Tomografia komputerowa (TK) służy do precyzyjnego obrazowania kręgosłupa i otaczających tkanek. Tomografia komputerowa wykorzystuje promieniowanie rentgenowskie, ale zamiast jednego zdjęcia wykonuje setki cienkich przekrojów, dzięki czemu można uzyskać obrazy w wysokiej rozdzielczości i rekonstrukcje 3D.
Tomografia wykorzystywana jest w przypadku:
- urazów kręgosłupa,
- diagnostyki chorób zwyrodnieniowych,
- wad rozwojowych,
- deformacji,
- planowanych zabiegów operacyjnych.
MRI kręgosłupa (rezonans magnetyczny)
Rezonans magnetyczny (MRI) wykorzystuje silne pole magnetyczne i fale radiowe. Pozwala na rejestrowanie bardzo dokładnego obrazu struktur miękkich. Dzięki rezonansowi można ocenić krążki międzykręgowe, rdzeń kręgowy, nerwy, więzadła, mięśnie i tkanki miękkie.
Rezonans kręgosłupa wykonuje się w przypadku:
- występowania przepukliny,
- bólów korzeniowych,
- podejrzenia nowotworu i przerzutów,
- chorób zapalnych, jak zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa czy stwardnienie rozsiane,
- w diagnostyce urazów rdzenia kręgowego.
Skanowanie 3D kręgosłupa
Skanowanie 3D kręgosłupa to nowoczesny system obrazowania przestrzennego, który pozwala na trójwymiarowe odtworzenie modelu kręgosłupa i miednicy. Skanowanie pozwala wykonać badanie w płaszczyźnie strzałkowej, czołowej i poprzecznej oraz wykonanie skanu 3D. Wykorzystywane jest najczęściej w ortopedii i fizjoterapii.
Pozwala na wykrywanie:
- wad postawy u dzieci i dorosłych,
- dokładne badanie i monitorowanie progresji skolioz,
- planowanie i ocenę efektów operacji ortopedycznych,
- kontrolę po zabiegach stabilizacyjnych kręgosłup.
Dzięki skanowaniu 3D oceniamy naturalne ustawienie postawy, czyli kręgosłupa i miednicy w pozycji stojącej, zmiany osiowe i rotacyjne kręgów, stopień i rodzaj występowania skoliozy, symetrię obręczy barkowej i miednicy oraz ocenę kifoz i lordoz.
Skanowanie 3D jest badaniem szybkim i łatwym. Analiza postawy z pomocą urządzenia SPINE 3D jest również bezpieczna i nieinwazyjna, ponieważ nie wykorzystuje żadnego promieniowania. Umożliwia bardzo precyzyjne pomiary (z dokładnością +/- 1 mm) i generowanie raportów. Niestety metoda ta nie jest jeszcze bardzo popularna, a korzystają z niej obecnie głównie większe ośrodki rehabilitacyjne i lecznicze.
Przeczytaj też: Badanie wad postawy – jakie metody wykorzystuje się do oceny postawy ciała?
