Rehabilitacja pulmonologiczna (oddechowa) po infekcjach wirusowych i bakteryjnych

Rehabilitacja pulmonologiczna - trenażer do ćwiczeń oddechowych

Porady eksperta

Rehabilitacja oddechowa po zapaleniu płuc lub w przypadku innych problemów z układem oddechowym wciąż nie jest jeszcze szczególnie znana wśród pacjentów. Tymczasem fizjoterapia w chorobach układu oddechowego może znacznie poprawić komfort życia i spowolnić rozwój choroby lub przyspieszyć powrót do formy. Czym jest rehabilitacja pulmonologiczna i kiedy się ją stosuje? Wyjaśniamy w naszym wpisie.

Rehabilitacja pulmonologiczna – co to znaczy?

Rehabilitacja pulmonologiczna to stosunkowo mało znany w Polsce, choć zyskujący na popularności, rodzaj fizjoterapii. Tego typu opieką obejmuje się osoby cierpiące z powodu chorób układu oddechowego, zwłaszcza tych przewlekłych, które utrudniają życie codzienne.

Rehabilitacja oddechowa ma poprawić stan zarówno fizyczny, jak i psychiczny pacjentów, by mogli jak najlepiej funkcjonować na co dzień – nie zawsze bowiem są to schorzenia pozwalające na powrót do pełnej sprawności, czasem można jedynie spowalniać ich rozwój i zmniejszać niepełnosprawność pacjenta.

Rehabilitacja oddechowa pomaga zwykle w takich czynnościach, które mogą wywoływać zadyszkę, jak np. wchodzenie po schodach. Ćwiczenia, wzmacniając wydolność fizyczną pacjenta, przy okazji poprawiają też jego sprawność ruchową, a to przekłada się również na polepszenie stanu psychicznego.

Rehabilitacja pulmonologiczna - trenażer do ćwiczeń oddechowych

Rehabilitacja po zapaleniu płuc i nie tylko – wskazania do rehabilitacji oddechowej

Do chorób, które są wskazaniem do rehabilitacji pulmonologicznej, należą:

  • przewlekła obturacyjna choroba płuc,
  • nowotwory płuc,
  • astma oskrzelowa,
  • mukowiscydoza,
  • rozstrzenia oskrzeli,
  • zaburzenia ściany klatki piersiowej,
  • choroby tkanki płucnej, np. pylice, zwłóknienia,
  • śródmiąższowe choroby płuc,
  • COVID-19.

Choroba COVID-19, wywoływana przez wirusa SARS-CoV-2, często doprowadza do ostrego śródmiąższowego zapalenia płuc. Dlatego bardzo szybko pojawiły się pierwsze zalecenia, dotyczące rehabilitacji oddechowej po przebyciu tej choroby. Są one jednak cały czas badane i udoskonalane.

Warto pamiętać, że fizjoterapia w pulmonologii bywa wykorzystywana także po operacjach chirurgicznych, które utrudniły pacjentowi oddychanie, czyli objęły klatkę piersiową lub górną część jamy brzusznej.

To jednak tylko wycinek długiej listy – jakąś formę rehabilitacji oddechowej tak naprawdę można zalecić przy każdym problemie, który w jakikolwiek sposób przekłada się na pracę układu oddechowego. Takim przykładem może być wspomniane zapalenie płuc. Rehabilitacja w tym przypadku dla jednych nie będzie konieczna, a dla innych może być równie potrzebna, co przy przewlekłych lub nieuleczalnych chorobach. Wszystko zależy bowiem od indywidualnej sytuacji pacjenta.

Jak wygląda fizjoterapia w chorobach układu oddechowego?

Plan leczenia zawsze jest ustalany indywidualnie dla każdego pacjenta i zależy od wielu czynników. Inaczej wyglądać będzie rehabilitacja po zapaleniu płuc, a inaczej w przypadku przeszczepu płuca.

Ewentualne powikłania też są nie bez znaczenia dla rehabilitacji oddechowej – po zapaleniu płuc, COVID-19 czy wielu innych chorobach mogą być one różne, od niewielkich po bardzo poważne.

Istotny jest również cały kontekst życia chorego – dlatego wcześniej specjalista nie tylko przeprowadzi dokładny wywiad na temat stylu życia i palenia tytoniu, ale także zaleci szereg badań. Dopiero wtedy ustali dokładne wytyczne co do terapii.

Fizjoterapia w chorobach układu oddechowego zazwyczaj składa się z kilku elementów:

  • treningu fizycznego, wytrzymałościowego i oporowego, by zwiększyć siłę mięśni i poprawić tolerancję wysiłku fizycznego,
  • ćwiczeń oddechowych, np. rozluźniających, wydłużonego wydechu, oddychania przeponowego, zwiększających ruch oddechowy,
  • edukacji chorego, żeby poznał zarówno źródło i skutki choroby, działanie oraz efekty uboczne leków, jak i techniki właściwego oddychania czy odksztuszania,
  • wsparcia psychologicznego, jeśli jest potrzebne.

Część ćwiczeń nie wymaga specjalistycznego sprzętu i pacjent może wykoywać je samodzielnie w domu – duża częstotliwość i regularność treningów w przypadku poprawiania tolerancji wysiłkowej jest bowiem szczególnie ważna. W gabinecie jednak terapia może być wspierana różnego rodzaju sprzętami. Ich dobór będzie w dużej mierze zależeć od możliwości ćwiczącego.

NuStep - sprzęt do rehabilitacji seniorów

Fizjoterapia w pulmonologii – nowoczesne metody

Nie zawsze pacjent ma możliwość ćwiczyć tyle, żeby przełożyło się to na najlepsze możliwe do osiągnięcia efekty. W takich sytuacjach specjaliści sięgają dodatkowo po metody fyzykoterapeutyczne. Ich dobór także jest kwestią indywidualną, ale najczęściej są to:

  • elektroterapia,
  • laseroterapia,
  • magnetoterapia,
  • sonoterapia.

W przypadku COVID-19 są już pierwsze badania, które wskazują skuteczność laseroterapii wysokoenergetycznej w leczeniu ostrych stanów zapalnych płuc. Dzięki jej efektowi biostymulacyjnemu tkanki regenerują się szybciej, a organizm jest lepiej dotleniony.

Rehabilitacja pulmonologiczna to wciąż intensywnie badany dział medycyny. W najbliższym czasie możemy spodziewać się szczególnie wielu studiów właśnie nad wykorzystaniem rehabilitacji oddechowej u pacjentów, którzy przebyli COVID-19 i związane z nim śródmiąższowe zapalenie płuc.

Autor: Ekspert BardoMed

Firma BardoMed Sp. z o.o. działa na polskim rynku sprzętu rehabilitacyjnego już od 13 lat. Przez ten czas zdobyliśmy duże doświadczenie na temat nowoczesnych rozwiązań do gabinetu rehabilitacji i fizykoterapii. Jesteśmy czołowym dostawcą takich aparatów jak: fala uderzeniowa, lasery wysokoenergetyczne, terapia Tecar, urządzenia do fizykoterapii: elektroterapia, ultradźwięki, laseroterapia oraz magnetoterapia. Nasz zespół składa się z fizjoterapeutów - praktyków, dlatego chętnie doradzamy naszym klientom w wyborze najlepszego sprzętu.

Zobacz wszystkie artykuły tego autora

Ciekawi nas Twoja opinia, zostaw komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *