Terapia punktów spustowych – sprzęt polecany dla fizjoterapeutów

Terapia punktów spustowych

Porady eksperta

Siedzący tryb życia wymusza długotrwałe utrzymywanie jednej pozycji. Brak przerw i brak świadomości o konieczności utrzymywania balansu mięśniowego powoduje w naszych tkankach zmiany, które powinny być dla nas czerwonym światłem. Takim sygnałem płynącym z organizmu jest bolesne napięcie mięśni z punktami bardziej wrażliwymi, czyli punktami spustowymi (z ang. trigger points). Wyjaśniamy, jak wygląda nowoczesna terapia punktów spustowych i jaki sprzęt warto do niej wykorzystać.

Punkty spustowe to miejsca wyczuwalne pod palcami jako guzki czy zgrubienia, które pod wpływem badania palpacyjnego wywołują duży dyskomfort lub ból. Jest to patologiczna reakcja mięśnia na duże przeciążenie i jest wynikiem mikrouszkodzenia mięśnia (uszkodzenie sarkomeru) oraz patologicznej przebudowy tkanki mięśniowej.

Terapia punktów spustowych

Przyczyny powstawania punktów spustowych

Najczęstszymi  przyczynami powstawania punktów spustowych są:

  • urazy lub choroby układu kostno-mięśniowego,
  • wrodzone i nabyte wady układu ruchu,
  • przeciążenie organizmu,
  • utrzymywanie wymuszonej, niewłaściwej pozycji ciała,
  • stres,
  • bezsenność,
  • niedobory witaminowe.
Punkty spustowe (trigger points) - mapa
Mapa punktów spustowych

Terapia punktów spustowych i polecany sprzęt

Terapia punktów spustowych polega na stymulacji miejsca bolesnego, co ma pomóc w przebudowaniu uszkodzonej tkanki. Do dezaktywacji punktu spustowego można dojść różnymi technikami siły mechanicznej:

  • Technika stretch and spray –  pierwszy etap stanowi schłodzenie aerozolem okolicy punktu uciskowego oraz miejsc, w których bóle promieniują, co powoduje odruchowe rozluźnianie się tkanek. Następnie maksymalnie rozciągamy mięsień. Należy przy tym kontrolować napięcie mięśnia i poziom bólu. Pacjent nie uczestniczy aktywnie w rozciąganiu mięśnia. Jego praca ogranicza się do rozluźniania mięśnia oraz kontroli oddechu.
  • Relaksacja poizometryczna – polega na rozciąganiu mięśnia do momentu bolesnego napięcia, następnie pacjent napina mięsień przy jednoczesnym wytwarzaniu przez fizjoterapeutę oporu. Napięcie powinno być utrzymane przez 3-7 sekund. Później pacjent rozluźnia się, a terapeuta wydłuża mięsień do wyczucia kolejnej bariery napięciowej lub bolesnej.
  • Ucisk punktu spustowego – w tej metodzie terapeuta uciska dłonią punkt spustowy przez ok. 15-60 sekund. Tyle najczęściej wystarczy, by ból zniknął. Następnie terapeuta zwiększa ucisk i utrzymuje go aż do momentu, gdy ustąpi kolejna bariera bólowa. Powtarza się to wielokrotnie – do czasu, gdy dolegliwości bólowe całkiem ustąpią.
  • Fala uderzeniowa –  jest to sprawdzony sposób na dezaktywację punktu spustowego za pomocą mechanicznej fali uderzeniowej. Dzięki zastosowaniu aparatu do fali uderzeniowej skracamy czas odpływu krwi z miejsca zabiegowego, co zmniejsza ryzyko krwiaków. Wykorzystuje się wtedy następujące dawki: częstotliwość 8-10Hz, moc: 1,8-3,0 bar, liczba uderzeń 2500-3000, aplikator 8 mm.
  • Laser wysokoenergetyczny – jest to nowa technika, która zamiast siły mechanicznej wykorzystuje energię przekazywaną do organizmu za pomocą kwantów światła. Technika ta zakłada rozluźnienie punktu spustowego przez dostarczenie 120J  w dwóch krótkich seriach po 60 J. Czas zabiegu jest uzależniony od mocy lasera, z którego korzystamy. Przy wykorzystaniu lasera o mocy 15 W czas zabiegu wynosi 8 sekund. Wielkim atutem terapii laserem wysokoenergetycznym jest brak bólu podczas zabiegu i krótki czas zabiegu. Więcej o leczeniu punktów spustowych laserem wysokoenergetycznym przeczytasz w naszym artykule: Punkty spustowe – leczenie z uwzględnieniem lasera wysokoenergetycznego iLUX.
  • Terapia TECAR – wykorzystuje przepływ prądu diatermicznego, którego efektem jest zwiększenie termiki okolicy poddanej zabiegowi. Użycie aparatu do terapii TECAR umożliwia rozluźnienie nie tylko punktu spustowego, ale całego mięśnia. Z kolei szybszy przepływ krwi i szybsze tempo metabolizmu przyspiesza regenerację.

Polecane urządzenia do terapii punktów spustowych:

Punkty spustowe nie są chorobą, a mechanizmem informowania nas o urazach, nadmiernym stresie, braku odpowiedniej suplementacji i złej pozycji ciała. Traktujmy ich pojawienie się jako czerwone światło, które musi zmienić nasze nawyki ruchowe czy żywieniowe.

Autor: Jakub Musik

Jakub Musik to fizjoterapeuta, regionalny opiekun klienta na województwo śląskie oraz łódzkie. Studia ukończył na Uniwersytecie Jagiellońskim. Posiada bogate doświadczenie jeżeli chodzi o innowacyjne urządzenia do fizykoterapii m.in. jest specjalistą w zakresie terapii falami uderzeniowymi.

Zobacz wszystkie artykuły tego autora

Ciekawi nas Twoja opinia, zostaw komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *